Kontrolü Bırakmak Sanatı: Kurallarımızın Ötesindeki O Güzel Anlar

Hepimiz hayatın bir nevi "sisteme" sıkışmışlık hissine kapılırız, değil mi? Bir grafik tasarımcı olarak, bir sürecin çıktısını üretirken her şeyin bir mantığı, bir akışı, bir sebebi olması gerektiğini bilirim. Her pikselin doğru yerde olması, her katmanın bir amacı olması gerekir. Bu kadar kontrol altında olmaya alışmış bir zihin için, hayatın bazen tamamen alakasız, tutarsız ve en önemlisi kontrol edilemez olan kısımları, ilk başta bir tür "hata kodu" gibi gelir.

Ben de uzun süre bu mükemmeliyetçilik tuzağında takılı kaldım. Her şeyin bir algoritması olmalıydı sanki. Eğer bir şey hoşuma gidiyorsa, bunun arkasında takip edebileceğim tutarlı bir girdi-çıktı ilişkisi olmalıydı. Bu benim gençlik yıllarımın bir yansımasıydı; düzeni arayışım, hayatın kaosuyla çatışıyordu.

Ancak bu büyük, tüylü ve dört ayaklı dostlarım, bu egomuzu en nazik ama en ısrarcı şekilde alt etmeyi başardılar. Onların basit varoluşu, benim o karmaşık düşünce yapıma beklenmedik bir "debugging" seansı gibi geldi.

Beklenmedik Ping Dalgalanmaları

Geçenlerde böyle bir an yaşadık. Burası Ankara’ın sakin bir köşesi, hava Ekim’in o geçiş mevsimi gibiydi; hafif serin, bazen güneşli, bazen bulutlu. Köpeklerimle uzun bir yürüyüşteydik. Öyle bir yürüyüş ki, her adımımızı bir sonraki kareyi mükemmelleştirmeye çalışarak atıyorduk sanki. Tam o anda, en sakin hareket eden, hep aynı yolu izleyen o en yaşlı ve en ağırbaşlı arkadaşım, sanki bütün bu yürüyüş metodolojisini görmezden gelmiş gibi, aniden burnunu bir enkazın olduğu gibi görünen çimenliğin tam ortasına gömdü.

Ben durdum. Analiz etmeye başladım. "Neden bu noktada burnunu bu kadar derine batırdı? Bu bizim ana rota çizgisinden sapma değil mi?" gibi düşünceler zihnimi meşgul etti. Ama hayvan, sanki benim bütün o düşüncelerimi filtrelemişti. O anki tepkisi, bir sonraki adımın varlığını bile sorgulamayan, sadece burnuyla o anın kokusunu kaydetmeye odaklanmıştı.

Ve işte mucizevi şey bu: O basit, mantıksız sapma, yürüyüşün en güzel anı oldu. O koku, o beklenmedik çimenin farklı bir dokunuşu, bütün o yürüyüşün ötesinde, tam o noktada bizi durdurdu ve bizi o anın tam merkezine çekti.

Kontrolün Bittiği Yerlerde Huzur

İşte benim vardığım nokta bu. Hayatın büyük bir bölümünü, her olayın bir sebebi olduğuna inanarak geçiriyoruz. Her duyguya bir isim bulmaya, her karşılaşmaya bir formül yazmaya çalışıyoruz. Ama bazen, en büyük huzuru bulduğumuz yer, tam da o formülün çöktüğü yer oluyor.

O anlık, nereye gideceğimiz belli olmayan, arkadaşımın burnunu nereye gömdüğünü bile bilmediğim çimeni koklama hareketi; benim için o bütünleşme anıydı. O an, "Her şeyin bir algoritması olmak zorunda değil," diye bağıran, ama bunu en nazik ve en dolaylı yoldan öğreten o dört ayaklı dostumun sessiz dersiydi.

Ve bunu kabul etmek, sadece bir mekanizma çalıştırmakla değil, bazen de tamamen durup, o anki "ping gürültüsüne" izin vermekle mümkün oluyor. Bu izin vermek, bazen en büyük yaratıcılık eylemi oluyor sanki.